Rize TOBB Fen Lisesi öğrencileri, her yıl on binlerce ton oluşan çay atığını kullanarak %99,5 etkili antibakteriyel kaplama geliştirdi. TÜBİTAK’ta ilk 6’ya giren bu yenilikçi proje, hastanelerden okullara kadar hijyen standartlarını kökten değiştirmeye aday.
Türkiye’nin çay merkezi Rize’de, fabrikalarda işlenen çaylardan geriye kalan yıllık yaklaşık 83 bin tonluk lifli atık, lise öğrencilerinin elinde yüksek teknolojik bir ürüne dönüştü. Rize TOBB Fen Lisesi 10. sınıf öğrencileri Derin Şengül, Çağan Gültekin ve Leyla Omar, “Sıfır Atık” vizyonuyla yola çıkarak çay posasındaki polifenolleri gümüş nanoparçacıklarla birleştirdi.
“Gümüşün Yeşil Yolculuğu” adı verilen proje, geleneksel kimyasal yöntemler yerine çevre dostu “yeşil sentez” metodunu kullanıyor. Geliştirilen su bazlı, renksiz ve kokusuz kaplama malzemesi, laboratuvar testlerinde bakterilere karşı adeta bir duvar örerek %99,5 ila %100 oranında başarı sağladı.
Geliştirilen bu teknoloji; boya ve vernik gibi yüzey kaplama ürünlerine entegre edilebiliyor. Temasın en yoğun olduğu noktalar olan;
Proje, binlerce rakibini geride bırakarak TÜBİTAK 2204A Lise Öğrencileri Araştırma Projeleri Yarışması’nda Türkiye genelinde ilk 6 proje arasına girmeyi başardı. Proje ekibinden Çağan Gültekin, “Çok yorulduk, bazen denemelerde başarısız olduk ama pes etmedik. Hatalarımızdan öğrenerek bu sonucu aldık” diyerek sürecin zorluğunu ve başarının gururunu özetledi.
Öğrencilere rehberlik eden Kimya Öğretmeni Kadriye Dinç, Rize’deki çay fabrikalarının atık potansiyelinin öğrenciler için büyük bir ilham kaynağı olduğunu belirtti. Dinç, “Gümüşün antibakteriyel gücünü, maliyeti düşürmek ve doğayı korumak için yerel bir atıkla birleştirdik. Sonuçlar bizi heyecanlandırdı” dedi.