Rize’de 60 Yıllık Sır Çözüldü: Yol Çalışmasında Gün Yüzüne Çıkan Tarihi Vasiyet!

RİZE – Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen yol genişletme çalışmaları, Rize’nin kalbinde unutulmuş bir tarihi hazineyi yeniden gün ışığına çıkardı. 1940’lı yıllarda bir kısmı, 1960’lı yıllarda ise tamamı toprak altında kalan ve halk arasında “Çıtanın Köprüsü” olarak bilinen yapı, kitabesinin okunmasıyla birlikte büyüleyici bir hayat hikâyesini de beraberinde getirdi.

Bağdat’tan Gelen Vasiyet: Zırhzade Hacı İzzet Efendi

Araştırmacı-Yazar Recep Koyuncu tarafından incelenen ve miladi takvime göre 28 Ağustos 1888 tarihini taşıyan kitabe, köprünün inşa edilme sebebini gözler önüne serdi. O dönemde Bağdat ile Rize arasında kumaş ticareti yapan ve Bağdat’ta vefat eden Rizeli esnaf Zırhzade Hacı İzzet Efendi, vefatından önce bir köprü yapılmasını vasiyet etmiş. Vefatından 5 yıl sonra varisleri, babalarının adını yaşatmak için bu köprüyü imar ettirmiş.

Kitabede Şair Şakir Agâhi Efendi İmzası

Köprünün tarihi değerini artıran bir diğer önemli detay ise kitabedeki beyitler. Rize’nin ünlü şairlerinden Şakir Agâhi Efendi tarafından kaleme alınan kitabe, hem edebi hem de tarihi bir vesika niteliği taşıyor. Kitabede yer alan “tarih düşürme” sanatı, köprünün 1305 (Hicri) yılında tamamlandığını tescilliyor.

Asıl Adı “Çıtağan Köprüsü”

Halk arasında “Çıta” olarak anılan köprünün resmi kayıtlarına da ulaşıldı. Recep Koyuncu’nun aktardığına göre:

• Tarihi Kayıtlar: 1583 tarihli Tapu Tahrir defterlerinde bölgede zaten bir köprünün var olduğu görülüyor.
• İsim Sırrı: Yıkılan eski köprünün yerine yapılan bu yeni yapının kayıtlardaki asıl adı Çıtağan Köprüsü olarak geçiyor.

Mezarı Bağdat’ta bulunan bir hayırseverin memleketine bıraktığı bu kalıcı miras, bugün modern yol çalışmaları sayesinde yeniden Rizelilerin hayatına dahil oluyor.